Amazon Web Services (AWS), veri merkezi tasarımında rastgele graf teorisine (random graph theory) dayalı düz bir ağ mimarisini hiper ölçekte hâl aline getirerek dünyada bir ilki başardı. "RNG: Flat Datacenter Networks at Scale" başlıklı teknik raporda detaylandırılan bu ağ topolojisi, geleneksel hiyerarşik ağ yapılarını ultra dayanıklı ve hiyerarşik olmayan bir tasarımla değiştiriyor.
Yeni mimarinin getirdiği somut kazanımlar önemli: ağ ekipmanı güç tüketiminde yüzde 40 düşüş, veri taşıma hızında yüzde 33 artış ve donanım maliyetlerinde milyarlarca dolar tasarruf. Bulut bilişim sektörü on yıldır hiyerarşik ağ mimarileriyle çalışıyordu. Geleneksel tasarımda sunucular kenar anahtarlarına, sonra toplama anahtarlarına ve çekirdek anahtarlara bağlanarak veri hedefine ulaşıyordu. Bu katmanlı yapı yoğun iş yükleri altında veri geçitlerine tıkanıklık, gecikme ve arıza noktaları meydana getiriyordu.
AWS'nin çözümü, yönlendiricilerin ara katmanlardan geçmeden doğrudan birbirine bağlanmasını sağlayan düz ağ yapısıdır. Araştırmacılar bu tasarımı mümkün kılmak için özel donanımlar (ShuffleBox ve Spraypoint gibi), yeni yönlendirme protokolleri ve matematiksel kanıtlar geliştirdiler. Sistem, Avrupa'daki ilk başarılı uygulamalardan sonra 2026 boyunca küresel veri merkezi ağının büyük çoğunluğuna yaygınlaştırılıyor.
